Raadpleging werknemers over arbobeleid wordt verplicht

Artikel 12 is opnieuw geredigeerd. De verplichting om overleg te voeren met de ondernemingsraad of de personeelsvertegenwoordiging is vervangen door een raadplegingsplicht over het arbeidsomstandighedenbeleid en de uitvoering daarvan. De ondernemingsraad en de personeelsvertegenwoordiging hebben daarbij uitdrukkelijk het recht om voorstellen te doen.

De belangrijkste verruiming zit in het bereik. Onder de oude tekst gold de verplichting om bij het ontbreken van een ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging de belanghebbende werknemers te raadplegen alleen voor ondernemingen met in de regel minder dan tien werkzame personen. Die grens is vervallen. Iedere werkgever zonder medezeggenschapsorgaan moet nu de belanghebbende werknemers raadplegen.

Het nieuwe tweede lid schrijft voor dat alle maatregelen aan de orde komen die van wezenlijk belang kunnen zijn voor de veiligheid en gezondheid. Zes onderwerpen moeten in ieder geval worden besproken:

• de aanwijzing van bedrijfshulpverleners (artikel 15);
• de risico-inventarisatie en -evaluatie (artikel 5);
• de organisatie van de deskundige bijstand (artikel 13, eerste tot en met derde lid);
• de aanvullende deskundige bijstand (artikel 14);
• de arbodienst;
• de doeltreffende inlichting van werknemers over de werkzaamheden en de daaraan verbonden risico's (artikel 8).

Artikel 12, eerste en tweede lid, is toegevoegd aan artikel 27, vijfde lid, en aan artikel 33, eerste lid. Daarmee kan de Nederlandse Arbeidsinspectie een eis tot naleving stellen en is het niet naleven van de raadplegingsplicht een beboetbare overtreding. Onder de oude tekst was dat niet het geval.

Het oude derde lid is vervallen en het vierde tot en met zesde lid zijn vernummerd tot het derde tot en met vijfde lid. Het opschrift van hoofdstuk 3 luidt nu "Raadpleging van de werknemersvertegenwoordigers of belanghebbende werknemers, bijzondere rechten van de ondernemingsraad, de personeelsvertegenwoordiging en de regeling van de deskundige bijstand".

Wat betekent dit voor een arbodienst? 

De arbodienst wordt in het tweede lid met zoveel woorden als verplicht gespreksonderwerp genoemd. Ook de risico-inventarisatie en -evaluatie, de organisatie van de deskundige bijstand, de aanvullende deskundige bijstand en de voorlichting zijn onderwerpen waarover de arbodienst adviseert. De arbodienst levert daarmee feitelijk de inhoud voor een overleg dat nu handhaafbaar is. Wijzigingen wet- en regelgeving arbodiensten | versie 1.0 | 14 augustus 2026 | pagina 7

Daaruit volgen twee praktische gevolgen. Ten eerste is raadpleging bij werkgevers zonder medezeggenschapsorgaan geen aanbeveling meer maar een verplichting. Veel kleinere klanten zijn daar niet op ingericht. Ten tweede moeten adviesproducten geschikt zijn om in dat overleg te worden gebruikt. Een RI&E-rapportage die uitsluitend aan de directie wordt geleverd, helpt de werkgever niet om de raadpleging aan te tonen.

Aanbevolen is om klanten hierover actief te informeren en het basiscontract, de RI&E-procedure en de PAGO-procedure hierop te controleren.

Onderdelen van het managementsysteem die dit raakt

• Basiscontract arbodienstverlening en de toelichting daarop.
• Procedure risico-inventarisatie en -evaluatie, inclusief de vorm van de rapportage.
• Procedure PAGO en de organisatie van aanvullende deskundige bijstand.
• Advisering over bedrijfshulpverlening.
• Voorlichtings- en trainingsmateriaal voor werkgevers en leidinggevenden.
• Overzicht wet- en regelgeving in het beheerplan: editiedatum bijwerken naar 1 juli 2026.